Fazla Mesai Ücreti Nasıl İspatlanır? Bordro, İhtirazi Kayıt ve Tanık (Yargıtay 9. HD)

İşçilik alacağı davalarının en çok tartışılan kalemlerinden biri fazla mesai ücretidir. “Fazla çalıştım ama karşılığını almadım” demek yetmez; mahkeme bunun nasıl ispatlandığına bakar. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 06.06.2023 tarihli kararı (aynı ilkeler 2026 tarihli bir kararında da tekrarlanmıştır) bu konudaki ölçütleri düzenli biçimde ortaya koyuyor. İşte kararın sade özeti ve bizim yorumumuz.

Karar ne diyor?

• İmzalı bordro güçlü bir delildir. Bordroda fazla çalışma ücreti ödendiği görünüyor ve işçi bordroyu imzalamışsa, işçinin “aslında daha fazla çalıştım” demesi kural olarak mümkün değildir.
• İhtirazi kayıt kapıyı açar. İşçi bordroya “fazla çalışma alacağım daha fazladır” gibi bir ihtirazi kayıt koyduysa, bordroda görünenden fazla çalışma her türlü delille ispatlanabilir. İhtirazi kayıt yoksa, daha fazla çalışma yazılı belgeyle kanıtlanmalıdır.
• Bordro imzalatılmadıysa durum farklıdır. Bordro imzalatılmadan, fazla çalışma tahakkuklarını da içeren ve her ay değişen tutarlarda ücret banka yoluyla ödeniyorsa, işçiden ihtirazi kayıt beklenemez. Bu hâlde ödenenin üzerinde çalışma her türlü delille ispatlanabilir.
• Tanık beyanına ihtiyatla yaklaşılır. İşverene karşı dava açmış tanıkların, yani davacıyla menfaat birliği olanların anlatımlarına temkinle yaklaşılır; ancak bu anlatımlar yan delil ya da olgularla (işyeri özellikleri, davalı tanıkları, müfettiş tutanakları, aynı dönemle ilgili kesinleşmiş kararlar) desteklenirse itibar edilebilir.

Bizim yorumumuz: işçi ve işveren ne yapmalı?

• İşçiler için: Bordro imzalamadan önce fazla çalışma satırını kontrol edin. Hak ettiğiniz ücretin eksik gösterildiğini düşünüyorsanız imzanın yanına yazılı bir ihtirazi kayıt koymak, ileride açacağınız fazla mesai, hafta tatili ve UBGT alacağı davasında en değerli delillerden biri olabilir. Giriş-çıkış kayıtları, yazışmalar ve mesaj geçmişi de saklanmalıdır.
• İşverenler için: Fazla çalışmayı ve hafta tatili çalışmasını bordroda ayrı satırlarla göstermek, işçiye imzalatmak ve ödemeyi banka kanalıyla belgelemek ileride doğabilecek uyuşmazlıkta ciddi koruma sağlar.
• Tanıklar: İşyerindeki çalışma düzenini bilmeyen tanıkların beyanına değer verilmez; mevcut ya da eski çalışma arkadaşlarının ayrıntılı ve tutarlı anlatımı belirleyici olabilir.

Alacak tutarının büyüklüğünü önceden görmek için işçilik alacakları hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz; kıdem ve ihbar tazminatı için ayrı olarak kıdem tazminatı hesaplama ve ihbar tazminatı hesaplama sayfalarımıza da bakabilirsiniz. Manisa’da işçilik alacağı davası, kıdem ve ihbar tazminatı konusunda bilgi almak için görüşme talebi oluşturabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme ve karar yorumudur; hukuki danışmanlık yerine geçmez. İspat, her dosyada belgelere ve tanıklara göre ayrı değerlendirilir.